Sumedhapatthanākathā

“Kappe ca satasahasse, caturo ca asaṅkhiye; Amaraṁ nāma nagaraṁ, dassaneyyaṁ manoramaṁ.

Dasahi saddehi avivittaṁ, Annapānasamāyutaṁ; Hatthisaddaṁ assasaddaṁ, Bherisaṅkharathāni ca; Khādatha pivatha ceva, Annapānena ghositaṁ.

Nagaraṁ sabbaṅgasampannaṁ, sabbakammamupāgataṁ; Sattaratanasampannaṁ, nānājanasamākulaṁ; Samiddhaṁ devanagaraṁva, āvāsaṁ puññakamminaṁ.

Nagare amaravatiyā, sumedho nāma brāhmaṇo; Anekakoṭisannicayo, pahūtadhanadhaññavā.

Ajjhāyako mantadharo, tiṇṇaṁ vedāna pāragū; Lakkhaṇe itihāse ca, sadhamme pāramiṁ gato.

Rahogato nisīditvā, evaṁ cintesahaṁ tadā; ‘Dukkho punabbhavo nāma, sarīrassa ca bhedanaṁ.

Jātidhammo jarādhammo, Byādhidhammo sahaṁ tadā; Ajaraṁ amataṁ khemaṁ, Pariyesissāmi nibbutiṁ.

Yaṁnūnimaṁ pūtikāyaṁ, nānākuṇapapūritaṁ; Chaḍḍayitvāna gaccheyyaṁ, anapekkho anatthiko.

Atthi hehiti so maggo, na so sakkā na hetuye; Pariyesissāmi taṁ maggaṁ, bhavato parimuttiyā.

Yathāpi dukkhe vijjante, sukhaṁ nāmapi vijjati; Evaṁ bhave vijjamāne, vibhavopi icchitabbako.

Yathāpi uṇhe vijjante, aparaṁ vijjati sītalaṁ; Evaṁ tividhaggi vijjante, nibbānaṁ icchitabbakaṁ.

Yathāpi pāpe vijjante, kalyāṇamapi vijjati; Evamevaṁ jāti vijjante, ajātipicchitabbakaṁ.

Yathā gūthagato puriso, taḷākaṁ disvāna pūritaṁ; Na gavesati taṁ taḷākaṁ, na doso taḷākassa so.

Evaṁ kilesamaladhovaṁ, vijjante amatantaḷe; Na gavesati taṁ taḷākaṁ, na doso amatantaḷe.

Yathā arīhi pariruddho, vijjante gamanampathe; Na palāyati so puriso, na doso añjasassa so.

Evaṁ kilesapariruddho, vijjamāne sive pathe; Na gavesati taṁ maggaṁ, na doso sivamañjase.

Yathāpi byādhito puriso, vijjamāne tikicchake; Na tikicchāpeti taṁ byādhiṁ, na doso so tikicchake.

Evaṁ kilesabyādhīhi, Dukkhito paripīḷito; Na gavesati taṁ ācariyaṁ, Na doso so vināyake.

Yathāpi kuṇapaṁ puriso, kaṇṭhe baddhaṁ jigucchiya; Mocayitvāna gaccheyya, sukhī serī sayaṁvasī.

Tathevimaṁ pūtikāyaṁ, nānākuṇapasañcayaṁ; Chaḍḍayitvāna gaccheyyaṁ, anapekkho anatthiko.

Yathā uccāraṭṭhānamhi, karīsaṁ naranāriyo; Chaḍḍayitvāna gacchanti, anapekkhā anatthikā.

Evamevāhaṁ imaṁ kāyaṁ, nānākuṇapapūritaṁ; Chaḍḍayitvāna gacchissaṁ, vaccaṁ katvā yathā kuṭiṁ.

Yathāpi jajjaraṁ nāvaṁ, paluggaṁ udagāhiniṁ; Sāmī chaḍḍetvā gacchanti, anapekkhā anatthikā.

Evamevāhaṁ imaṁ kāyaṁ, navacchiddaṁ dhuvassavaṁ; Chaḍḍayitvāna gacchissaṁ, jiṇṇanāvaṁva sāmikā.

Yathāpi puriso corehi, gacchanto bhaṇḍamādiya; Bhaṇḍacchedabhayaṁ disvā, chaḍḍayitvāna gacchati.

Evamevaṁ ayaṁ kāyo, mahācorasamo viya; Pahāyimaṁ gamissāmi, kusalacchedanā bhayā’.

Evāhaṁ cintayitvāna, nekakoṭisataṁ dhanaṁ; Nāthānāthānaṁ datvāna, himavantamupāgamiṁ.

Himavantassāvidūre, dhammiko nāma pabbato; Assamo sukato mayhaṁ, paṇṇasālā sumāpitā.

Caṅkamaṁ tattha māpesiṁ, pañcadosavivajjitaṁ; Aṭṭhaguṇasamupetaṁ, abhiññābalamāhariṁ.

Sāṭakaṁ pajahiṁ tattha, navadosamupāgataṁ; Vākacīraṁ nivāsesiṁ, dvādasaguṇamupāgataṁ.

Aṭṭhadosasamākiṇṇaṁ, pajahiṁ paṇṇasālakaṁ; Upāgamiṁ rukkhamūlaṁ, guṇe dasahupāgataṁ.

Vāpitaṁ ropitaṁ dhaññaṁ, pajahiṁ niravasesato; Anekaguṇasampannaṁ, pavattaphalamādiyiṁ.

Tatthappadhānaṁ padahiṁ, nisajjaṭṭhānacaṅkame; Abbhantaramhi sattāhe, abhiññābalapāpuṇiṁ.

Evaṁ me siddhippattassa, vasībhūtassa sāsane; Dīpaṅkaro nāma jino, uppajji lokanāyako.

Uppajjante ca jāyante, bujjhante dhammadesane; Caturo nimitte nāddasaṁ, jhānaratisamappito.

Paccantadesavisaye, nimantetvā tathāgataṁ; Tassa āgamanaṁ maggaṁ, sodhenti tuṭṭhamānasā.

Ahaṁ tena samayena, nikkhamitvā sakassamā; Dhunanto vākacīrāni, gacchāmi ambare tadā.

Vedajātaṁ janaṁ disvā, tuṭṭhahaṭṭhaṁ pamoditaṁ; Orohitvāna gaganā, manusse pucchi tāvade.

‘Tuṭṭhahaṭṭho pamudito, vedajāto mahājano; Kassa sodhīyati maggo, añjasaṁ vaṭumāyanaṁ’.

Te me puṭṭhā viyākaṁsu, ‘buddho loke anuttaro; Dīpaṅkaro nāma jino, uppajji lokanāyako; Tassa sodhīyati maggo, añjasaṁ vaṭumāyanaṁ’.

Buddhotivacanaṁ sutvāna, pīti uppajji tāvade; Buddho buddhoti kathayanto, somanassaṁ pavedayiṁ.

Tattha ṭhatvā vicintesiṁ, tuṭṭho saṁviggamānaso; ‘Idha bījāni ropissaṁ, khaṇo ve mā upaccagā’.

‘Yadi buddhassa sodhetha, ekokāsaṁ dadātha me; Ahampi sodhayissāmi, añjasaṁ vaṭumāyanaṁ’.

Adaṁsu te mamokāsaṁ, sodhetuṁ añjasaṁ tadā; Buddho buddhoti cintento, maggaṁ sodhemahaṁ tadā.

Aniṭṭhite mamokāse, dīpaṅkaro mahāmuni; Catūhi satasahassehi, chaḷabhiññehi tādihi; Khīṇāsavehi vimalehi, paṭipajji añjasaṁ jino.

Paccuggamanā vattanti, vajjanti bheriyo bahū; Āmoditā naramarū, sādhukāraṁ pavattayuṁ.

Devā manusse passanti, manussāpi ca devatā; Ubhopi te pañjalikā, anuyanti tathāgataṁ.

Devā dibbehi turiyehi, manussā mānusehi ca; Ubhopi te vajjayantā, anuyanti tathāgataṁ.

Dibbaṁ mandāravaṁ pupphaṁ, padumaṁ pārichattakaṁ; Disodisaṁ okiranti, ākāsanabhagatā marū.

Dibbaṁ candanacuṇṇañca, varagandhañca kevalaṁ; Disodisaṁ okiranti, ākāsanabhagatā marū.

Campakaṁ saralaṁ nīpaṁ, nāgapunnāgaketakaṁ; Disodisaṁ ukkhipanti, bhūmitalagatā narā.

Kese muñcitvāhaṁ tattha, vākacīrañca cammakaṁ; Kalale pattharitvāna, avakujjo nipajjahaṁ.

‘Akkamitvāna maṁ buddho, saha sissehi gacchatu; Mā naṁ kalale akkamittha, hitāya me bhavissati’.

Pathaviyaṁ nipannassa, evaṁ me āsi cetaso; ‘Icchamāno ahaṁ ajja, kilese jhāpaye mama.

Kiṁ me aññātavesena, dhammaṁ sacchikatenidha; Sabbaññutaṁ pāpuṇitvā, buddho hessaṁ sadevake.

Kiṁ me ekena tiṇṇena, purisena thāmadassinā; Sabbaññutaṁ pāpuṇitvā, santāressaṁ sadevakaṁ.

Iminā me adhikārena, katena purisuttame; Sabbaññutaṁ pāpuṇitvā, tāremi janataṁ bahuṁ.

Saṁsārasotaṁ chinditvā, viddhaṁsetvā tayo bhave; Dhammanāvaṁ samāruyha, santāressaṁ sadevakaṁ.

Manussattaṁ liṅgasampatti, hetu satthāradassanaṁ; Pabbajjā guṇasampatti, adhikāro ca chandatā; Aṭṭhadhammasamodhānā, abhinīhāro samijjhati’.

Dīpaṅkaro lokavidū, āhutīnaṁ paṭiggaho; Ussīsake maṁ ṭhatvāna, idaṁ vacanamabravi.

‘Passatha imaṁ tāpasaṁ, jaṭilaṁ uggatāpanaṁ; Aparimeyyito kappe, buddho loke bhavissati.

Ahu kapilavhayā rammā, nikkhamitvā tathāgato; Padhānaṁ padahitvāna, katvā dukkarakārikaṁ.

Ajapālarukkhamūlasmiṁ, nisīditvā tathāgato; Tattha pāyāsaṁ paggayha, nerañjaramupehiti.

Nerañjarāya tīramhi, pāyāsaṁ ada so jino; Paṭiyattavaramaggena, bodhimūlamupehiti.

Tato padakkhiṇaṁ katvā, bodhimaṇḍaṁ anuttaro; Assattharukkhamūlamhi, bujjhissati mahāyaso.

Imassa janikā mātā, māyā nāma bhavissati; Pitā suddhodano nāma, ayaṁ hessati gotamo.

Anāsavā vītarāgā, santacittā samāhitā; Kolito upatisso ca, aggā hessanti sāvakā; Ānando nāmupaṭṭhāko, upaṭṭhissatimaṁ jinaṁ.

Khemā uppalavaṇṇā ca, aggā hessanti sāvikā; Anāsavā vītarāgā, santacittā samāhitā; Bodhi tassa bhagavato, assatthoti pavuccati.

Citto ca hatthāḷavako, aggā hessantupaṭṭhakā; Uttarā nandamātā ca, aggā hessantupaṭṭhikā’.

Idaṁ sutvāna vacanaṁ, asamassa mahesino; Āmoditā naramarū, buddhabījaṁ kira ayaṁ.

Ukkuṭṭhisaddā vattanti, apphoṭenti hasanti ca; Katañjalī namassanti, dasasahassī sadevakā.

‘Yadimassa lokanāthassa, virajjhissāma sāsanaṁ; Anāgatamhi addhāne, hessāma sammukhā imaṁ.

Yathā manussā nadiṁ tarantā, Paṭititthaṁ virajjhiya; Heṭṭhātitthe gahetvāna, Uttaranti mahānadiṁ.

Evamevaṁ mayaṁ sabbe, yadi muñcāmimaṁ jinaṁ; Anāgatamhi addhāne, hessāma sammukhā imaṁ’.

Dīpaṅkaro lokavidū, āhutīnaṁ paṭiggaho; Mama kammaṁ pakittetvā, dakkhiṇaṁ pādamuddhari.

Ye tatthāsuṁ jinaputtā, Padakkhiṇamakaṁsu maṁ; Devā manussā asurā ca, Abhivādetvāna pakkamuṁ.

Dassanaṁ me atikkante, sasaṅghe lokanāyake; Sayanā vuṭṭhahitvāna, pallaṅkaṁ ābhujiṁ tadā.

Sukhena sukhito homi, pāmojjena pamodito; Pītiyā ca abhissanno, pallaṅkaṁ ābhujiṁ tadā.

Pallaṅkena nisīditvā, evaṁ cintesahaṁ tadā; ‘Vasībhūto ahaṁ jhāne, abhiññāsu pāramiṅgato.

Sahassiyamhi lokamhi, isayo natthi me samā; Asamo iddhidhammesu, alabhiṁ īdisaṁ sukhaṁ’.

Pallaṅkābhujane mayhaṁ, dasasahassādhivāsino; Mahānādaṁ pavattesuṁ, ‘dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Yā pubbe bodhisattānaṁ, pallaṅkavaramābhuje; Nimittāni padissanti, tāni ajja padissare.

Sītaṁ byapagataṁ hoti, uṇhañca upasammati; Tāni ajja padissanti, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Dasasahassī lokadhātū, nissaddā honti nirākulā; Tāni ajja padissanti, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Mahāvātā na vāyanti, na sandanti savantiyo; Tāni ajja padissanti, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Thalajā dakajā pupphā, sabbe pupphanti tāvade; Tepajja pupphitā sabbe, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Latā vā yadi vā rukkhā, phalabhārā honti tāvade; Tepajja phalitā sabbe, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Ākāsaṭṭhā ca bhūmaṭṭhā, ratanā jotanti tāvade; Tepajja ratanā jotanti, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Mānussakā ca dibbā ca, turiyā vajjanti tāvade; Tepajjubho abhiravanti, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Vicitrapupphā gaganā, abhivassanti tāvade; Tepi ajja pavassanti, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Mahāsamuddo ābhujati, dasasahassī pakampati; Tepajjubho abhiravanti, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Nirayepi dasasahasse, aggī nibbanti tāvade; Tepajja nibbutā aggī, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Vimalo hoti sūriyo, sabbā dissanti tārakā; Tepi ajja padissanti, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Anovaṭṭhena udakaṁ, mahiyā ubbhijji tāvade; Tampajjubbhijjate mahiyā, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Tārāgaṇā virocanti, nakkhattā gaganamaṇḍale; Visākhā candimāyuttā, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Bilāsayā darīsayā, nikkhamanti sakāsayā; Tepajja āsayā chuddhā, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Na honti aratī sattānaṁ, santuṭṭhā honti tāvade; Tepajja sabbe santuṭṭhā, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Rogā tadupasammanti, jighacchā ca vinassati; Tāni ajja padissanti, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Rāgo tadā tanu hoti, doso moho vinassati; Tepajja vigatā sabbe, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Bhayaṁ tadā na bhavati, ajjapetaṁ padissati; Tena liṅgena jānāma, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Rajonuddhaṁsati uddhaṁ, ajjapetaṁ padissati; Tena liṅgena jānāma, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Aniṭṭhagandho pakkamati, dibbagandho pavāyati; Sopajja vāyati gandho, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Sabbe devā padissanti, ṭhapayitvā arūpino; Tepajja sabbe dissanti, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Yāvatā nirayā nāma, sabbe dissanti tāvade; Tepajja sabbe dissanti, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Kuṭṭā kavāṭā selā ca, na hontāvaraṇā tadā; Ākāsabhūtā tepajja, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Cutī ca upapatti ca, khaṇe tasmiṁ na vijjati; Tānipajja padissanti, dhuvaṁ buddho bhavissasi.

Daḷhaṁ paggaṇha vīriyaṁ, mā nivatta abhikkama; Mayampetaṁ vijānāma, dhuvaṁ buddho bhavissasi’.

Buddhassa vacanaṁ sutvā, dasasahassīna cūbhayaṁ; Tuṭṭhahaṭṭho pamodito, evaṁ cintesahaṁ tadā.

‘Advejjhavacanā buddhā, Amoghavacanā jinā; Vitathaṁ natthi buddhānaṁ, Dhuvaṁ buddho bhavāmahaṁ.

Yathā khittaṁ nabhe leḍḍu, Dhuvaṁ patati bhūmiyaṁ; Tatheva buddhaseṭṭhānaṁ, Vacanaṁ dhuvasassataṁ; Vitathaṁ natthi buddhānaṁ, Dhuvaṁ buddho bhavāmahaṁ.

Yathāpi sabbasattānaṁ, Maraṇaṁ dhuvasassataṁ; Tatheva buddhaseṭṭhānaṁ, Vacanaṁ dhuvasassataṁ; Vitathaṁ natthi buddhānaṁ, Dhuvaṁ buddho bhavāmahaṁ.

Yathā rattikkhaye patte, Sūriyuggamanaṁ dhuvaṁ; Tatheva buddhaseṭṭhānaṁ, Vacanaṁ dhuvasassataṁ; Vitathaṁ natthi buddhānaṁ, Dhuvaṁ buddho bhavāmahaṁ.

Yathā nikkhantasayanassa, Sīhassa nadanaṁ dhuvaṁ; Tatheva buddhaseṭṭhānaṁ, Vacanaṁ dhuvasassataṁ; Vitathaṁ natthi buddhānaṁ, Dhuvaṁ buddho bhavāmahaṁ.

Yathā āpannasattānaṁ, Bhāramoropanaṁ dhuvaṁ; Tatheva buddhaseṭṭhānaṁ, Vacanaṁ dhuvasassataṁ; Vitathaṁ natthi buddhānaṁ, Dhuvaṁ buddho bhavāmahaṁ.

Handa buddhakare dhamme, vicināmi ito cito; Uddhaṁ adho dasa disā, yāvatā dhammadhātuyā’.

Vicinanto tadā dakkhiṁ, paṭhamaṁ <b>dānapāramiṁ</b>; Pubbakehi mahesīhi, anuciṇṇaṁ mahāpathaṁ.

‘Imaṁ tvaṁ paṭhamaṁ tāva, daḷhaṁ katvā samādiya; Dānapāramitaṁ gaccha, yadi bodhiṁ pattumicchasi.

Yathāpi kumbho sampuṇṇo, yassa kassaci adhokato; Vamatevudakaṁ nissesaṁ, na tattha parirakkhati.

Tatheva yācake disvā, hīnamukkaṭṭhamajjhime; Dadāhi dānaṁ nissesaṁ, kumbho viya adhokato.

Na hete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare; Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’.

Vicinanto tadā dakkhiṁ, dutiyaṁ <b>sīlapāramiṁ</b>; Pubbakehi mahesīhi, āsevitanisevitaṁ.

‘Imaṁ tvaṁ dutiyaṁ tāva, daḷhaṁ katvā samādiya; Sīlapāramitaṁ gaccha, yadi bodhiṁ pattumicchasi.

Yathāpi camarī vālaṁ, kismiñci paṭilaggitaṁ; Upeti maraṇaṁ tattha, na vikopeti vāladhiṁ.

Tatheva tvaṁ catūsu bhūmīsu, Sīlāni paripūraya; Parirakkha sabbadā sīlaṁ, Camarī viya vāladhiṁ.

Na hete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare; Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’.

Vicinanto tadā dakkhiṁ, tatiyaṁ <b>nekkhammapāramiṁ</b>; Pubbakehi mahesīhi, āsevitanisevitaṁ.

‘Imaṁ tvaṁ tatiyaṁ tāva, daḷhaṁ katvā samādiya; Nekkhammapāramitaṁ gaccha, yadi bodhiṁ pattumicchasi.

Yathā andughare puriso, ciravuttho dukhaṭṭito; Na tattha rāgaṁ janesi, muttiṁyeva gavesati.

Tatheva tvaṁ sabbabhave, passa andughare viya; Nekkhammābhimukho hohi, bhavato parimuttiyā.

Na hete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare; Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’.

Vicinanto tadā dakkhiṁ, catutthaṁ <b>paññāpāramiṁ</b>; Pubbakehi mahesīhi, āsevitanisevitaṁ.

‘Imaṁ tvaṁ catutthaṁ tāva, daḷhaṁ katvā samādiya; Paññāpāramitaṁ gaccha, yadi bodhiṁ pattumicchasi.

Yathāpi bhikkhu bhikkhanto, hīnamukkaṭṭhamajjhime; Kulāni na vivajjento, evaṁ labhati yāpanaṁ.

Tatheva tvaṁ sabbakālaṁ, paripucchaṁ budhaṁ janaṁ; Paññāpāramitaṁ gantvā, sambodhiṁ pāpuṇissasi.

Na hete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare; Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’.

Vicinanto tadā dakkhiṁ, pañcamaṁ <b>vīriyapāramiṁ</b>; Pubbakehi mahesīhi, āsevitanisevitaṁ.

‘Imaṁ tvaṁ pañcamaṁ tāva, daḷhaṁ katvā samādiya; Vīriyapāramitaṁ gaccha, yadi bodhiṁ pattumicchasi.

Yathāpi sīho migarājā, nisajjaṭṭhānacaṅkame; Alīnavīriyo hoti, paggahitamano sadā.

Tatheva tvaṁ sabbabhave, paggaṇha vīriyaṁ daḷhaṁ; Vīriyapāramitaṁ gantvā, sambodhiṁ pāpuṇissasi.

Na hete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare; Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’.

Vicinanto tadā dakkhiṁ, chaṭṭhamaṁ <b>khantipāramiṁ</b>; Pubbakehi mahesīhi, āsevitanisevitaṁ.

‘Imaṁ tvaṁ chaṭṭhamaṁ tāva, daḷhaṁ katvā samādiya; Tattha advejjhamānaso, sambodhiṁ pāpuṇissasi.

Yathāpi pathavī nāma, sucimpi asucimpi ca; Sabbaṁ sahati nikkhepaṁ, na karoti paṭighaṁ tayā.

Tatheva tvampi sabbesaṁ, sammānāvamānakkhamo; Khantipāramitaṁ gantvā, sambodhiṁ pāpuṇissasi.

Na hete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare; Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’.

Vicinanto tadā dakkhiṁ, sattamaṁ <b>saccapāramiṁ</b>; Pubbakehi mahesīhi, āsevitanisevitaṁ.

‘Imaṁ tvaṁ sattamaṁ tāva, daḷhaṁ katvā samādiya; Tattha advejjhavacano, sambodhiṁ pāpuṇissasi.

Yathāpi osadhī nāma, tulābhūtā sadevake; Samaye utuvasse vā, na vokkamati vīthito.

Tatheva tvampi saccesu, mā vokkama hi vīthito; Saccapāramitaṁ gantvā, sambodhiṁ pāpuṇissasi.

Na hete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare; Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’.

Vicinanto tadā dakkhiṁ, Aṭṭhamaṁ <b>adhiṭṭhānapāramiṁ</b>; Pubbakehi mahesīhi, Āsevitanisevitaṁ.

‘Imaṁ tvaṁ aṭṭhamaṁ tāva, daḷhaṁ katvā samādiya; Tattha tvaṁ acalo hutvā, sambodhiṁ pāpuṇissasi.

Yathāpi pabbato selo, acalo suppatiṭṭhito; Na kampati bhusavātehi, sakaṭṭhāneva tiṭṭhati.

Tatheva tvampi adhiṭṭhāne, Sabbadā acalo bhava; Adhiṭṭhānapāramitaṁ gantvā, Sambodhiṁ pāpuṇissasi.

Na hete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare; Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’.

Vicinanto tadā dakkhiṁ, navamaṁ <b>mettāpāramiṁ</b>; Pubbakehi mahesīhi, āsevitanisevitaṁ.

‘Imaṁ tvaṁ navamaṁ tāva, daḷhaṁ katvā samādiya; Mettāya asamo hohi, yadi bodhiṁ pattumicchasi.

Yathāpi udakaṁ nāma, kalyāṇe pāpake jane; Samaṁ pharati sītena, pavāheti rajomalaṁ.

Tatheva tvaṁ hitāhite, samaṁ mettāya bhāvaya; Mettāpāramitaṁ gantvā, sambodhiṁ pāpuṇissasi.

Na hete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare; Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’.

Vicinanto tadā dakkhiṁ, dasamaṁ <b>upekkhāpāramiṁ</b>; Pubbakehi mahesīhi, āsevitanisevitaṁ.

‘Imaṁ tvaṁ dasamaṁ tāva, daḷhaṁ katvā samādiya; Tulābhūto daḷho hutvā, sambodhiṁ pāpuṇissasi.

Yathāpi pathavī nāma, nikkhittaṁ asuciṁ suciṁ; Upekkhati ubhopete, kopānunayavajjitā.

Tatheva tvaṁ sukhadukkhe, tulābhūto sadā bhava; Upekkhāpāramitaṁ gantvā, sambodhiṁ pāpuṇissasi.

Ettakāyeva te loke, ye dhammā bodhipācanā; Tatuddhaṁ natthi aññatra, daḷhaṁ tattha patiṭṭhaha’.

Ime dhamme sammasato, sabhāvasarasalakkhaṇe; Dhammatejena vasudhā, dasasahassī pakampatha.

Calatī ravatī pathavī, ucchuyantaṁva pīḷitaṁ; Telayante yathā cakkaṁ, evaṁ kampati medanī.

Yāvatā parisā āsi, buddhassa parivesane; Pavedhamānā sā tattha, mucchitā seti bhūmiyaṁ.

Ghaṭānekasahassāni, kumbhīnañca satā bahū; Sañcuṇṇamathitā tattha, aññamaññaṁ paghaṭṭitā.

Ubbiggā tasitā bhītā, bhantā byathitamānasā; Mahājanā samāgamma, dīpaṅkaramupāgamuṁ.

‘Kiṁ bhavissati lokassa, kalyāṇamatha pāpakaṁ; Sabbo upadduto loko, taṁ vinodehi cakkhuma’.

Tesaṁ tadā saññapesi, dīpaṅkaro mahāmuni; ‘Visaṭṭhā hotha mā bhetha, imasmiṁ pathavikampane.

Yamahaṁ ajja byākāsiṁ, buddho loke bhavissati; Eso sammasati dhammaṁ, pubbakaṁ jinasevitaṁ.

Tassa sammasato dhammaṁ, buddhabhūmiṁ asesato; Tenāyaṁ kampitā pathavī, dasasahassī sadevake’.

Buddhassa vacanaṁ sutvā, mano nibbāyi tāvade; Sabbe maṁ upasaṅkamma, punāpi abhivandisuṁ.

Samādiyitvā buddhaguṇaṁ, daḷhaṁ katvāna mānasaṁ; Dīpaṅkaraṁ namassitvā, āsanā vuṭṭhahiṁ tadā.

Dibbaṁ mānusakaṁ pupphaṁ, devā mānusakā ubho; Samokiranti pupphehi, vuṭṭhahantassa āsanā.

Vedayanti ca te sotthiṁ, devā mānusakā ubho; ‘Mahantaṁ patthitaṁ tuyhaṁ, taṁ labhassu yathicchitaṁ.

Sabbītiyo vivajjantu, Soko rogo vinassatu; Mā te bhavantvantarāyā, Phusa khippaṁ bodhimuttamaṁ.

Yathāpi samaye patte, pupphanti pupphino dumā; Tatheva tvaṁ mahāvīra, buddhañāṇena pupphasi.

Yathā ye keci sambuddhā, pūrayuṁ dasa pāramī; Tatheva tvaṁ mahāvīra, pūraya dasa pāramī.

Yathā ye keci sambuddhā, bodhimaṇḍamhi bujjhare; Tatheva tvaṁ mahāvīra, bujjhassu jinabodhiyaṁ.

Yathā ye keci sambuddhā, dhammacakkaṁ pavattayuṁ; Tatheva tvaṁ mahāvīra, dhammacakkaṁ pavattaya.

Puṇṇamāye yathā cando, parisuddho virocati; Tatheva tvaṁ puṇṇamano, viroca dasasahassiyaṁ.

Rāhumutto yathā sūriyo, tāpena atirocati; Tatheva lokā muñcitvā, viroca siriyā tuvaṁ.

Yathā yā kāci nadiyo, osaranti mahodadhiṁ; Evaṁ sadevakā lokā, osarantu tavantike’.

Tehi thutappasattho so, Dasa dhamme samādiya; Te dhamme paripūrento, Pavanaṁ pāvisī tadā”ti.

Sumedhapatthanākathā niṭṭhitā.